Home | Kontakt

Zasady pisowni


  1. Pisownia ż i rz.
  1. Pisownia ż i rz.
    Litera ż.
    Występuje gdy:

    1. Poprzedza ją litera l, ł, r, np. w wyrazach lżej, lżejszy, łży, rżysko.

    2. Następuje wymiana ż na g, dz, h, z, ź, s:

    ż - g
    możemy - mogę

    ż - dz
    mosiężny - mosiądz

    ż - h
    pieniężny - pieniądze

    ż - z
    każę - kazać

    ż - ź
    zamrożenie - mroźny

    ż -s
    wyżej - wysoko.

    3. W wyrazie znajduje się przyrostek aż, eż, np. grabież, sprzedaż.

    4. W wyrazie znajduje partykuła -że, np. tenże, róbże.

    5. Po przedrostku od ż zaczyna się rdzenna część wyrazu, np. podżegać, nadżerka.

    6. Wyraz jest zapożyczony, po literze n, np. branża, oranżada.

    7. Wyraz jest rodzimy: gżegżółka, mżawka, mżyć, piegża.

    Litera rz.
    Występuje gdy:

    1. Znajduje się za spółgłoskami p, b, t, d, k, g, ch, j, w, np. przygoda, brzeg, trzeba, drzewo, krzepki, grzebać, chrząszcz, ujrzeć, wrzos. Wyjątki od tej reguły to: a) kształt, kształtny, kształcić, Oksza, bukszpan, kszyk (ptak), pszenica, pszono, pszonak, pszczoła, Pszczyna, Pszonka, gżegżółka, gżenie się, piegża, b) przymiotniki (stopień wyższy i najwyższy) zakończone na –ejszy, -szy, np. słodszy, droższy, najładniejszy.

    2. Rz wymienia się na r, np. lekarz – lekarstwo, starzec – stary, morze – morski.

    3. W danym wyrazie występuje przyrostek -arz, lub -erz, np. fałszerz, gospodarz, kominiarz.

    Informacje za „Słownikiem ortograficznym języka polskiego” pod redakcją prof. dr Mieczysława Szymczaka.